Haydarpaşa Uyanıyor: 130 Yıllık Hafıza İstanbul’un Yeni Kültür Kalbine Dönüşüyor İlk Etap Açılıyor
İstanbul’da Haydarpaşa Garı denince zihinde hemen ayrılıkların, kavuşmaların ve denize açılan o ilk adımların heyecanı belirir. Yıllar boyunca trenlerin gürültüyle yanaştığı, geçirdiği yangının ardından ise uzun bir sessizliğe gömülen bu anıtsal yapı, kapılarını yeniden aralamaya hazırlanıyor. Ancak Gar bu kez yalnızca yolcuları değil; kültürün, sanatın ve tarihin sesini ağırlayacak. 26 Eylül 2026 tarihinde İstanbul Kültür Yolu Festivali ile eş zamanlı olarak ilk etabı kapılarını açan proje, Anadolu yakasında devasa bir kültür havzası yaratıyor.
1906–1908 yılları arasında Alman mimarlar Otto Ritter ve Helmuth Cuno tarafından inşa edilen ve Osmanlı döneminin Bağdat Demiryolu projesinin simgesi olan Haydarpaşa Garı, kapsamlı bir restorasyon sürecinin ardından küresel ölçekte bir sanat kompleksine dönüşüyor. Yapının tarihi dokusunu koruma hususunda gösterilen hassasiyet, projenin en dikkat çekici yönlerinden biri. Zira garın eksik yapı taşlarını aslına uygun biçimde tamamlayabilmek adına geçmişte kapatılmış taş ocakları yeniden açıldı. Projenin uluslararası küratörlüğünü Venedik Bienali küratörlerinden Luca Molinari üstlenirken, Haydarpaşa’nın yerel mirası küresel bir sergileme standardıyla buluşturuluyor.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un “Anadolu yakasının AKM’si” olarak nitelendirdiği proje, tren işlevini korurken çok katmanlı bir kültür aksı sunuyor:
“Dört Deniz Müzesi” (Arkeoloji Müzesi): 10.000 metrekarelik alana yayılan müze, Türkiye’nin 81 ilinden çıkarılan arkeolojik eserleri Anadolu yakasında ilk kez bu ölçekte bir araya getiriyor.
Arkeopark: Müzenin hemen yanı başında yer alan 15 dönümlük açık hava kazı alanı, dünyada eşine az rastlanır biçimde aktif arkeolojik süreçle kent yaşamını iç içe geçiriyor.
Kütüphane Kompleksi: Boğaz manzarasına karşı konumlanan 6.000 metrekarelik alan, kentin en ilham verici okuma durağı olmaya aday.
Etkinlik ve Peyzaj Alanı: 150.000 metrekarelik peyzaj düzenlemesiyle sahil şeridi tamamen kamusal kullanıma sunulurken, 20.000 kişi kapasiteli açık hava alanı festival ve konserlere ev sahipliği yapacak.
İki etap halinde planlanan dönüşümün 26 Eylül’deki ilk açılışı, Haydarpaşa’nın zengin tarihine veda etmesi değil; tam aksine geçmişin mirasını çağdaş sanatla geleceğe taşıyan yepyeni bir başlangıcı simgeliyor.
