Bir zamanlar yıkım taşımak için tasarlanmış mühimmatların, yıllar sonra havada süzülen birer iyileşme çanına dönüşmesi imkânsız bir simya gibi durabilir. Tuan Andrew Nguyen, Berlin’deki Esther Schipper galerisindeki “Fire Sermon” başlıklı ilk kişisel sergisinde, Vietnam Savaşı’ndan geriye kalan patlamamış mühimmatları kinetik heykellere dönüştürerek malzemenin taşıdığı travmatik hafızayı sesiyle arındırıyor. 11 Eylül – 24 Ekim 2026 tarihleri arasında izlenebilecek seçki, sanatçının bu savaş kalıntılarıyla kurguladığı beş yeni hareketli heykelden oluşuyor.
İlk bakışta Alexander Calder’ın modernist kinetik heykellerini andıran bu çalışmalar; dengede duran renkli soyut formlarıyla zarif bir oyun alanı hissi yaratıyor. Ancak merkezde asılı duran 57 milimetrelik dönüştürülmüş pirinç kovanlar —örneğin Parrot’s Beak / Mỏ Két eserinde olduğu gibi— bu hafifliği anında kırarak izleyiciyi tarihsel bir yüzleşmeye sürüklüyor. Nguyen, Calder’ın biçimsel diline göz kırparken, aynı zamanda modernizmin politik tarafsızlık illüzyonuna da şerh düşüyor; zira Soğuk Savaş dönemiyle özdeşleştirilen Calder, gerçekte Vietnam Savaşı’na kararlılıkla karşı çıkmış ve ABD Başkanlık Özgürlük Madalyası’nı reddetmiş bir isimdi.
Eserlerin kavramsal kökleri, Nguyen’in 2022 yapımı The Unburied Sounds of a Troubled Horizon filmine dayanıyor. Filmdeki genç metal toplayıcısının bomba hurdalarından iyileştirici çanlar yapma tutkusu, Vietnam halkının topraklarında saklı kalan mühimmatları gündelik eşyalara dönüştürme geleneğiyle birleşiyor. Sanatçı bu pirinç kovanları yalnızca birer görsel nesne olarak bırakmıyor; her birini şifalı olduğuna inanılan spesifik frekanslara (örneğin E5, 647.27 Hz) akort ederek mekânda yankılanan sesli bir ritüel kuruyor.
Sergi adını, duyusal deneyimleri tutku, öfke ve acıyla “yanan” durumlar olarak tanımlayan Budist metni Ādittapariyāya Sutta’dan (Ateş Vaazı) alıyor. Nguyen, geçmişin patlayıcı yıkımını sesin iyileştirici titreşimleriyle nötrleştirirken, izleyiciye travmadan arınmanın ve özgürleşmenin bağ kurmamaktan geçtiğini hatırlatıyor.
NO-26 Editörünün Sergi Notu
Sanatçı: Tuan Andrew Nguyen
Sergi: Fire Sermon
Mekân: Esther Schipper (Berlin, Almanya)
Tarihler: 11 Eylül – 24 Ekim 2026 (Açılış: 10 Eylül Perşembe, 18:00 – 22:00)
Aura: Vietnam Savaşı’ndan kalan top mermisi kovanlarını Alexander Calder formlarıyla ve şifalı frekanslara akort edilmiş çanlarla buluşturan; yıkım nesnelerini hafıza, ses ve Budist felsefe üzerinden dönüştüren sarsıcı bir Berlin sergisi.
