Londra’nın kalbindeki Pace Gallery’nin eşiğinden içeri adım attığınızda, sizi hem devasa bir kozmik boşluk hem de son derece tanıdık, mahrem bir bedensel ritim karşılıyor. Çağdaş resmin en cesur isimlerinden Loie Hollowell, 2018’den bu yana İngiltere’deki ilk kişisel sergisi “Overview Effect” ile izleyiciyi doğum sancılarının, bedensel yarılmaların ve aşkınlığın o tekinsiz sularına çekiyor. Sanatçı, bedenin sınırlarını aşan o sancılı deneyimi, geometrik bir kusursuzluk ve dokunsal bir vahşetle tuvale döküyor.
Sancının Ortasındaki Kozmik Boşluk: “Overview Effect”
Sergiye adını veren Overview Effect aslında astronotların uzaydan Dünya’ya baktıklarında hissettikleri o derin, sarsıcı huşu ve her şeyle bağlantıda olma hissini tanımlayan psikolojik bir terim. Hollowell bu devasa, uzaysal kavramı alıp doğrudan bir doğum havuzunun içine, insan bedeninin en ilkel anına yerleştiriyor.
Hollowell’in pratiğini takip edenler, ilk çocuğunun hastanedeki zorlu doğum sürecini anlattığı Split Orb serisini hatırlayacaktır. O seride bedenin ve zihnin ikiye yarılma hissi, keskin bir acı ve parçalanma hakimdi. Ancak ikinci çocuğunu evinde, bir doğum havuzunda dünyaya getirirken sanatçının yaşadığı deneyim bambaşkaydı. Hollowell bu yeni seride; o şiddetli kasılmaların arasındaki o kısa, sessiz anlarda hissettiği kendi bedeninin dışına çıkma, süreci adeta yukarıdan izleme hâlini resmediyor. Acının hemen bitişiğinde duran o olağanüstü aşkınlık ve teslimiyet…
Heykelsi Tuvaller: Birbirini Tamamlayan Boşluk ve Doluluk
Sergide yer alan her bir tablo, dikey olarak hizalanmış iki devasa küreden oluşuyor. Bu kürelerin tuval yüzeyinde yarattığı eşmerkezli dalgalanmalar tam ortada kesişerek yatay bir mandorla yaratıyor. İşin sırrı, bu kürelerin yüzeyle kurduğu fiziksel ilişkide yatıyor: Kürelerden biri tuvalden dışarı doğru taşarken, diğeri tuvalin içine doğru çöküyor.
Bu dışa taşma ve içe çökme hâli, gebe bir karnı ve sonrasındaki o ani boşluğu simgelediği gibi, senkronize bir yörüngede dönen gezegensel sistemleri de çağrıştırıyor. Hatta Hollowell’in o kusursuz matematiği sayesinde, eğer tuvali tam ortasındaki mandorla’dan ikiye katlayabilseydiniz, bu iki küre bir matruşka bebek gibi tam olarak birbirinin içine geçerdi. Anne ve çocuğun o sarsılmaz fiziksel bütünlüğüne bundan daha zarif bir biçimsel övgü yapılamazdı.
Bir Renk Kronolojisi: Sabah Sisinden Alacakaranlığa
Sanatçı, geçtiğimiz yıl Los Angeles’taki sergisinde kullandığı o devasa, kol boyunu aşan ölçeklerden vazgeçerek, bu sergi için kendisine en rahat gelen o insan ölçeğine (yaklaşık 180 x 135 cm) geri dönmüş. Bu boyut, onun renk geçişlerinde çok daha karmaşık ve detaylı oynamasına olanak tanımış.
Uzaktan bakıldığında kusursuz bir matematiksel ışık oyunu gibi görünen eserlere yaklaştığınızda, kalın fırça darbelerinin oluşturduğu o girdaplı, mikroskobik dokuyla sarsılıyorsunuz. Sergideki 7 tablo, aynı zamanda renksel bir zaman çizelgesi sunuyor:
-
İlk Üç Eser: Sabah sisinin veya alacakaranlığın içinden süzülen ana renkleri araştırıyor; enerjileri son derece yumuşak ve içe dönük.
-
Sonraki İki Eser: Öğle güneşinin o acımasız, frengili yoğunluğunu taşıyor. Sanatçının memleketi Kaliforniya’nın okyanus dalgalarına, manzanita çalılarına, gelinciklere ve civanperçemlerine vuran o sert, yakıcı ışık tuvale yansıyor. Acının ve coşkunun doruk noktası.
-
Son İki Eser: Gün batımının o derin, koyu ve ana renklere teğet geçen melankolik tonlarıyla kapanışı yapıyor.
Hollowell, evrenin o dondurucu büyüklüğü ile yeni doğmuş bir yaşamın kırılganlığı arasındaki bağı, kusursuz bir renk ve doku matematiğiyle çözümlüyor. Sergi 23 Mayıs’a kadar devam ediyor. Mayıs ayının içindeyiz; bedenin, rengin ve kozmosun bu kusursuz geometrisine tanıklık etmek için son haftalarınız.
