İnsan Sesi ile Yapay Zekânın Orta Çağ Korosu: Düsseldorf K21’de Holly Herndon & Mat Dryhurst ve “Starmirror”
Yapay zekâ denilince zihninizde soğuk kod satırları veya veri merkezleri canlanıyorsa, Holly Herndon ve Mat Dryhurst’ün insan sesini merkezine alan işitsel dünyasında ezberlerinizi tazelemeye hazırlanın. Sanat, müzik, makine öğrenimi ve ortaklaşa üretim pratiklerindeki öncü işleriyle tanınan ikili, “Starmirror” başlıklı sergileriyle Düsseldorf’taki K21 Kunstsammlung Nordrhein-Westfalen alanını devasa bir ses laboratuvarına dönüştürüyor.
Mimarlık bürosu sub tarafından tasarlanan özel bir akustik yerleşimde gerçekleşen proje, 27 Haziran’da başlayan ve 11 Ekim 2026 tarihine kadar ziyaretçileri yalnızca pasif birer dinleyici olmaya değil, kolektif bir yapay zekâ korosunun kurucu unsuru olmaya davet ediyor. Galeri içinde oluşturulan ses kayıt alanında ziyaretçiler, yerel korolar ve profesyonel vokal toplulukları eşliğinde seslerini kaydederek ortak bir dijital veri kümesi oluşturuyor.
Bu deneysel sürecin omurgasını ise 12. yüzyılın mistik düşünürü ve bestecisi Benedikten rahibesi Hildegard von Bingen’in “Ordo virtutum” adlı eseri oluşturuyor. İnsanın iyi ile kötü arasında yaptığı varoluşsal seçimi konu alan bu tarihsel liederbuch, 21. yüzyılın yapay zekâ teknolojileriyle yeniden yorumlanıyor.
Berlin KW Institute for Contemporary Art iş birliğiyle kurgulanan ve Almanya Federal Kültür Vakfı (Kulturstiftung des Bundes) tarafından desteklenen Starmirror, yapay zekâyı insanı ikame eden soyut bir mekanizma olarak değil; kolektif insan emeğiyle biçimlenen, katılımcı bir süreç olarak ele alıyor. Algoritmaların ve görünmez protokollerin dünyayı nasıl dönüştürdüğünü sorgulayan bu yerleştirme, Orta Çağ mistisizmiyle yarının teknolojilerini aynı çatı altında seslendiren büyüleyici bir işitsel deneyim sunuyor.
