Londra çağdaş sanat sahnesi, bu yaz hafıza politikaları, kişisel tarihin tortuları ve imgelerin uykuda kalma hâli üzerine odaklanan oldukça derinlikli bir sergiye ev sahipliği yapıyor. Modern Art, 1993 Madrid doğumlu olan ve günümüzde Mallorca ile Frankfurt arasında üretimini sürdüren Ian Waelder’in Londra’daki bu ilk kişisel sergisini izleyiciyle buluşturuyor. Frankfurt Städelschule’de çağdaş sanatın efsane isimlerinden Prof. Haegue Yang’ın öğrencisi olarak mezun olan Waelder, son dönemin en dikkat çekici genç vizyonerlerinden biri olarak öne çıkıyor. 17 Temmuz – 15 Ağustos 2026 tarihleri arasında açık kalacak olan “insert” (Araya Ekleme) başlıklı sergi, galerinin fiziksel yapısıyla doğrudan konuşan, mekâna özgü kurgulanmış sarsıcı bir deneyim alanı sunuyor.
Sergi salonuna adım atıldığı an, geleneksel galeri düzeninin tamamen sabote edildiği bir mekânsal müdahaleyle karşılaşılıyor. Girişte izleyiciyi ilk olarak, arkaları dönük şekilde yerleştirilmiş üç devasa eser karşılıyor. Galerinin tam ortasında yapay bir koridor ve bölme duvarı oluşturarak mekânı ikiye bölen bu yerleşim stratejisi, serginin adı olan “insert” kavramından besleniyor. Söz konusu yapay koridor, tıpkı bir kitabın sayfaları arasına sonradan sıkıştırılmış yabancı, bağımsız ve geçici bir katman gibi bütünün akışını kesintiye uğratıyor; sanatçı daha ilk adımda izleyicinin hareket alanını kısıtlayarak algıyı yönlendirmeye ve kendi kurguladığı patikayı dikte etmeye başlıyor.
Yapay duvarı oluşturan bu devasa resim serisi, Waelder’in uzun yıllardır topladığı sinematik film karesi arşivinin üzerini örten gizemli birer örtü niteliğinde. İki farklı kumaş katmanının üst üste bindirilmesiyle üretilen bu tuvaller, izleyicinin durduğu açıya göre durmadan değişen bir optik dalgalanma yaratıyor. Bu yüzeylerin ardında ise kişisel ve sarsıcı bir sürgün hikâyesi saklı; serideki her bir tuval, sanatçının büyükbabasının 1939 yılında Nazi rejiminden kaçabilmek için Stuttgart’ta satmak zorunda kaldığı tarihi bir araba modelinin durmadan geri dönen ve kaybolan imgesine odaklanıyor. Waelder, bu travmatik araba imgesine her geri dönüşünde odağı bilerek araçtan uzaklaştırıp kadrajın kıyısındaki figürlere kaydırıyor; tıpkı insan belleğinin travmatik bir anıyı hatırlarken detaylarda boğulup konudan sapması gibi, ağır politik gerilimin ortasında bir ağacın etrafında oynayan bir çocuk grubu beliriyor ve masumiyet ile trajediyi aynı yüzeyde soyutlaştırıyor.
Resimlerin yarattığı bu devasa ölçeğe tezat olarak sergi alanında yer alan küçük, dokunsal heykel grupları ise insanın yokluğunu fiziksel bir kanıt gibi odanın ortasına bırakıyor. Havada kurutulmuş porselen ve karton kutu parçalarını birleştiren bu işler, Waelder’in otobiyografik fragmanlar olarak kurguladığı heykel ailesinin en yeni üyeleri olarak ayakkabı kalıplarının kırılgan formlarında hayat buluyor. Buna paralel olarak sunulan gazete serisi ise sanatçının Frankfurt’taki öğrencilik yıllarına dayanıyor; Alman günlük gazetelerinin sayfalarını alıp üzerlerine hızla çürüyebilen organik elementlerle kolajlar yapan Waelder için tuvaldeki her bir leke, gündelik deneyimlerin tarih algımızı nasıl dönüştürdüğünü gösteren birer zaman tüneline dönüşüyor.
Tüm bu çok katmanlı işlerin üzerinde, galeri tavanına monte edilmiş yarı şeffaf, yapay bir asma tavan uzanıyor. Odanın yüksekliğini bilerek aşağı çeken ve izleyicide hafif bir klostrofobi ile tekinsizlik hissi uyandıran bu müdahale, serginin puslu atmosferini pekiştiriyor. Asma tavanın arkasında belli belirsiz seçilebilen imge fragmanları, aşağıda dizilen tuvallerdeki kumaş katmanlarını selamlarken; belge ile erozyon, kesinlik ile bilinmezlik arasındaki o estetik gerilim tüm odayı kaplıyor. Bremen ve Hannover’deki büyük solo sergilerinin ardından Ian Waelder, “insert” ile arşivsel dökümanların ne kadar kırılgan ve güvensiz olduğunu gösterirken, kişisel olanla evrensel olanı muazzam bir zarafetle birbirine bağlayan, bellek arketiplerini sarsan olgun bir mekânsal müdahaleye imza atıyor.
