- Osman ve Rita’nın hikâyeleri fiziksel olarak hiç kesişmese de roman boyunca duygusal olarak birbirine yaklaşıyorlar. Bu nedenle, romanı okurken “uzaklık” ve “yakınlık” kavramlarını sık sık düşündüm. Bu anlatıyı nasıl kurguladınız?
Dünya adlı gezegende iki buçuk milyar civarında çocuğun yaşadığı söyleniyor. Bu çocukların hepsi bir araya getirilse… Bana öyle gelir ki hemen arkadaş olup oyun oynamaya başlarlar. Çünkü çocukların kalpleri birbirine yakındır. Bu düşünceden yola çıkarak kurguladım “Dünyanın İki Ucu”nu. Dünyanın bambaşka coğrafyasından dört çocuk bir kitapta bir araya geliyor ve aynı duyguları yaşıyor algısını vermek istedim.
- Osman’ın okul bandosundaki deneyimi yalnızca müzikle ilgili değil; görünür olmak, hata yapma korkusuyla yüzleşmek ve bir topluluğa ait hissetmek gibi duyguları da içeriyor. Günümüz çocuklarının sosyal medya, akademik başarı beklentileri ve aile baskısı gibi etkenlerle erken yaşta performans kaygısı yaşadığını görüyoruz. Sizce Osman’ın hikâyesi özgüven ve başarı baskısı üzerine bize neler söylüyor? Eğitim sisteminin çocuklar üzerindeki etkisini bu bağlamda nasıl değerlendiriyorsunuz?
Eğitim ailede başlıyor. Bir Rus deyişi var, elma, ağacından öteye düşmez. Mutlulukla dolu bir ailedeki çocuk hayata bir sıfır önde başlar. Kanadını tuttuğunuz kuşun uçuşunu göremezsiniz. Çocuk ailede özgürce uçmayı öğrenirse hayat başarısı katlanarak artar. Büyümesine yetecek gücü ailede edinmişse, yaratıcı, özgüveni yüksek, hayata meraklı, hayatla uyumlu, kendini seven, dolayısıyla etrafındakileri de sevmeyi öğrenmiş biri olur. Okuldaki eğitim de bu görevi sürdürse ne güzle olur. Sadece hedefe kilitlenen çocuk, çocukluğa dair başka kazanımları edinemez.
- Romanda hem Osman hem de Rita, ailelerinden bir ölçüde uzak kaldıkları süreçte kendi iç sesleriyle baş başa kalıyor. Sizce çocukların yalnızlık deneyimleri onları nasıl dönüştürüyor? Bu süreç, büyümek ve kendi kimliğini kurmak açısından nasıl okunabilir?
Kitaplarımda iç sesleri çok önemsiyorum ve çokça kullanıyorum çünkü iç ses kalbin sesidir. Duygularımızın ifade edilmesidir. Gelişen ve dönüşen hayatlarımızda yazık ki duygular karanlıkta kalıyor, ihmal ediliyor. İyi de çocuğun duygularına dair farkındalığını beslemezsek, o tatlı küçük insan yalnızlaşacak ve iç dünyasının dengelerini korumayı öğrenemeyecek. Yetişkinlere verelim yalnızlığı. Çocuk bir başına çözemez dünyayı.
- “Dünyanın İki Ucu”nda olaylardan çok karakterlerin iç dünyaları ve düşünce akışları öne çıkıyor. Özellikle Osman’ın iç sesi üzerinden ilerleyen bu anlatı biçimini kurarken nasıl bir duygusal atmosfer yaratmayı hedeflediniz?
Güzel bir değerlendirme. Kitaplarımda olaydan çok insana odaklanıyorum evet. ‘O yüzden ‘ben’ diliyle yazmayı, bir şeyin kalbine kadar gitmeyi seviyorum. Kahramanım kendi derdini kendisi anlatsın istiyorum. Çünkü kedisiyle derdi olmayanın etrafındaki dünyayla da derdi olmaz. Kahramanım kendini anlatırken kalbi uyansın, çocuk okura da örnek olsun istiyorum. Duygusal olmanın tercih edilmediği, hatta alay konusu olduğu kültürümüze bu yüzden itirazım var. Duygu dünyamız olmasa biz neyiz ki.
- “Aydede Her Yerde” ve “Dünyanın İki Ucu” gibi kitaplarınıza baktığımızda, yolculukların ve farklı kültürlerle karşılaşmaların anlatılarınızda önemli bir yer tuttuğunu görüyoruz. Seyahat etmek yazma pratiğinizi nasıl besliyor? Yolculuklar mı sizi yeni hikâyeler yazmaya itiyor, yoksa zihninizdeki hikâyeler mi yolculuklar sırasında şekillenmeye başlıyor?
Etrafındaki dünyayı seven insan kendini de sevmeyi öğrenir gibime gelir. Dünyada gezmeyi seviyorum, gittiğim coğrafyadaki çocukları izlemeyi, onlarla anılar edinmeyi de bir o kadar seviyorum. Gezi dönüşü duygularımı unutmamak için hemen yazarım. Her iki şık da doğru. Hem yolculuklar beni besliyor hem de yolculukta içimdeki hikâyeler orada edindiğim anılarla arkadaş olup şekilleniyor.
Röportaj: Pınar Yılmaz
