İstanbul Modern · 6 Eylül 2026 tarihine kadar
Semiha Berksoy, 1910’da doğdu ve 2004’te aramızdan ayrıldı. Bu iki tarih arasına sığdırdığı doksan dört yıl boyunca opera sahnesi, tuval, sinema perdesi ve yazı masası arasında durmaksızın gidip geldi. Cumhuriyet’in yetiştirdiği kadın sanatçılar arasında, kariyerini bu denli kesintisiz ve böylesine geniş bir yelpazeye yayılarak sürdüren bir başka isim bulmak gerçekten çok güç.
İstanbul Modern’de şu an ziyarete açık olan “Tüm Renklerin Aryası”, Türkiye’de bugüne kadar düzenlenmiş en kapsamlı Semiha Berksoy sergisi olma özelliğini taşıyor. 200’ü aşkın yapıtın yer aldığı sergide, sanatçının opera, tiyatro, resim, sinema ve edebiyat disiplinleri arasında kurduğu o özgün ve çok katmanlı bağlar tek bir çatı altında buluşuyor.
Sergi kronolojik bir akış yerine tematik bir kurguyu benimsiyor. Bu kesinlikle kasıtlı ve son derece isabetli bir tercih; zira Berksoy’un hayatı zaten hiçbir zaman düz bir çizgi üzerinde ilerlemedi. Kariyeri ne kadar fırtınalıysa, kişisel tarihi de o kadar katmanlıydı. Serginin tam kalbinde “Kırmızı Oda” duruyor. Yalnızca kırmızı rengin hâkim olduğu bu bölümde Berksoy’un kendi sesi eşliğinde resimlerine bakıyor ve onun o yoğun iç dünyasıyla doğrudan temas kuruyorsunuz. Erken dönem desenlerinden opera temalı resimlere, annesi Fatma Saime Hanım’a ithaf ettiği çalışmalardan otoportrelere ve gündelik çarşaflar üzerine resmedilen büyük ölçekli işlere uzanan bu seçki, bir sanatçının kendi öz-mitolojisini adım adım nasıl inşa ettiğinin en net belgesi.
Daha önce Berlin’deki Hamburger Bahnhof’ta gösterilen sergi, İstanbul Modern için ölçeği çok daha genişletilerek ve yepyeni bir bakış açısıyla yeniden kurgulandı. Küratörlüğünü ise müzenin şef küratörü Öykü Özsoy Sağnak ile Deniz Pehlivaner ve Yazın Öztürk üstleniyor.
Türkiye’nin ilk sesli filmi olan İstanbul Sokaklarında‘dan kesitler, Berksoy’un 1935’te yayımlanan öyküsü *”Mezardan Gelen Mektup”*tan ilhamla kurgulanan bir oda ve bizzat kendisinin tasarladığı “Bellek Odası”… Kostümler, mektuplar, kişisel eşyalar ve nicesi bu sergide bir arada. Semiha Berksoy’u yalnızca efsanevi bir opera sanatçısı olarak değil; yaşamını başlı başına bir sanat eseri gibi kurgulayan ve ölümünden sonra da bu ihtişamlı tasarımın izlerini sonsuza dek bırakmaya kararlı bir yaratıcı olarak tanımak için, bu sergiyle mutlaka yüzleşmeniz gerekiyor.
📍 İstanbul Modern, Kılıç Ali Paşa Mah. Tophane İskele Cad. No:1/1, Beyoğlu
🕐 Ziyaret Saatleri: Salı–Pazar 10:00–18:00 · Cuma 10:00–20:00 · Pazartesi kapalı
