Londra’nın Hanover Meydanı’ndaki Pace Gallery’den içeri adım attığınızda, dışarıdaki Mayfair telaşını unutturan tekinsiz, yoğun ve nemli bir atmosfer karşılıyor sizi. New York merkezli ressam Kylie Manning’in Londra’daki bu ilk kişisel sergisi The Mudlarkers, adını kentin en eski, en köklü sokak geleneklerinden birinden alıyor: 18. yüzyılın sonlarından bu yana Thames Nehri’nin çekildiği sığlıklarda çamuru kazıyıp dünün kalıntılarını arayan “çamur karıştırıcıları”ndan. Ancak Manning bu geleneği nostaljik bir referans olarak kenarda tutmuyor; bizzat nehrin zemininden çıkarılan mili ve Hampshire kilini boyasının içine, pigmentlerin kalbine karıştırıyor.
13 Ekim – 14 Kasım 2026 tarihleri arasında izleyiciyle buluşan sergi, tam da bu yönüyle fiziksel bir hafıza arkeolojisine dönüşüyor. Tuvale baktığınızda gördüğünüz şey yalnızca fırça izleri değil; Londra’nın yüzyıllardır nehir yatağına gömdüğü çamurun, kömürleşmiş parçacıkların ve minerallerin tuval yüzeyinde yeniden can bulan tortusu.
Alaska’nın Gelgitlerinden Thames Balçığına
Manning’in çamuru ve tortuyu kazıma ısrarı rastlantısal değil. Sanatçının çocukluğu, karayolundan çok maden tünellerine sahip olan Alaska’nın Juneau kıyılarında geçmiş. Babasının deniz tarağı çiftliğinde suların çekilmesini bekleyen, çamuru kazıyarak midye arayan ve açık denizin o haşin, sert doğasında gelgitleri okumayı öğrenen bir çocuğun bedensel hafızası bu tuvallerde konuşuyor.
Sanatçının deyimiyle sergi, mağaranın ağzından içeri girmeye benziyor: “Bir kez o karanlığa girdiğinizde tek çıkış yolu, içinden geçmektir. Karanlık size değerli bir şey geri verene kadar kazmaya devam edersiniz.” Tuvallerin yüzeyinde yer yer zımparalanmış, kazınmış ve katmanları hoyratça soyulmuş boya alanları, bu madenci ve balıkçı geçmişinin resimsel bir izdüşümü gibi duruyor.
Tülün Ardındaki Hayaletler ve ‘İnfrathin’
Sergideki işlerin merkezinde, varlıkla yokluk, tanınabilirlikle kayboluş arasında gidip gelen bir tansiyon hakim. Puestero ya da A mouth open towards the light gibi yapıtlarda Manning, sürece önce canlı modellerden yaptığı doğrudan figür eskizleriyle başlıyor. Ancak ardından gelen katmanlar, bu insan bedenlerini adeta bir sisin, bir fırtınanın içine hapsediyor. Bedenler eriyor; geriye sadece bir omuz çizgisi, belli belirsiz bir el ya da yüzün tekinsiz silüeti kalıyor.
Bu durum, Marcel Duchamp’ın “infrathin” kavramını akla getiriyor. Tıpkı bir ağızdan çıkan tütün dumanının henüz o ağzın ıslak sıcaklığını taşıması ya da yeni kalkılmış bir koltuk minderinde kalan gövde sıcaklığı gibi… Manning’in figürleri de tuvalde tam olarak bu yokluğun sıcaklığını kovalıyor. Ne tam anlamıyla oradalar ne de tamamen silinip gitmişler; iki durum arasındaki o eşikte asılı duruyorlar.
Turner’vari Bir Fırtına, Akışkanlıkla Kül Arasındaki Kavga
Görsel dilde J.M.W. Turner’ın fırtınalı gökyüzünü, Frans Hals’ın serbest fırça dinamizmini ve Ruth Asawa’nın organik formlarını aynı potada eriten bir hava var. İncecik, akışkan boya katmanlarının üzerine aniden kömür tozuyla çekilmiş sert, yırtıcı çizgiler iniyor. Boyanın akışkanlığı ile külün kuruluğu arasında sürekli bir sürtüşme, bir çatışma hissediliyor. Renkler birbiriyle uyum içinde dinlenmek yerine adeta çarpışıyor; pas rengi alanlar derin zümrüt yeşillerine, opalin ışıltılar karanlık lekelere çarpıp kırılıyor.
Ufuk çizgisinin bilinçli biçimde ekseninden kaydırıldığı bu devasa kompozisyonlar, izleyiciye üzerinde durabileceği sabit bir zemin bırakmıyor. Kendinizi bir anda çekilen denizin balçığında, dalgaların arasında ayak basacak sağlam bir yer ararken buluyorsunuz.
The Mudlarkers, doğayı sadece seyredilen pastoral bir manzara olarak değil; bizzat içine gömüldüğümüz, tenimize ve tarihimize bulaşan maddesel bir kütle olarak ele alıyor. Kylie Manning, Pace Gallery’nin duvarlarında hem Thames Nehri’nin hem de kendi çocukluğunun dip akıntılarını serbest bırakıyor; geriye ise su çekildiğinde yüzeyde parıldayan o tekinsiz, tortulu tortu kalıyor.
