Düz bir çizgide yürümeye, nesneleri tam da yerçekiminin dikte ettiği açıyla görmeye o kadar alışkınız ki; birisi çıkıp dünyayı tersine çevirdiğinde sadece gözlerimiz değil, yerleşik tüm algılarımız da sarsılır. Haziran ayında Londra’da kapılarını açacak olan ve modern sanatın en tavizsiz kurallarını bir kez daha bozmaya hazırlanan devasa bir serginin ayak seslerini dinliyoruz. Çağdaş sanatın yaşayan en büyük efsanelerinden Georg Baselitz, White Cube Bermondsey’de gerçekleştireceği “Back Again” (Yeniden Burada) başlıklı yeni solo sergisiyle tualin dengesini bir kez daha altüst etmeye geliyor.
1938 doğumlu Alman deha Baselitz, figürleri baş aşağı çevirerek onları alışılagelmiş öyküsel bağlamlarından koparma ve boyanın kendi saf, hırçın varlığına odaklanma hamlesiyle sanat tarihinin yönünü değiştirmiş bir isim. Provokatif, parçalanmış ve ham dışavurumcu üslubuyla tanınan sanatçı, 2024 yılında yine aynı galeride büyük ses getiren ‘A Confession of My Sins’ (Günahlarımın İtirafı) sergisinin ardından, bu yeni seçkide pratiğinin en köklü ve mahrem temalarına radikal geri dönüşler gerçekleştiriyor. Büyük ölçekli tual çalışmalarını ve kâğıt üzerine eserleri bir araya getiren sergi, izleyiciyi alışılmışın dışındaki parıltılarla karşılıyor.
Işıltılı Zeminler ve Ters Yüz Edilen Kutsallık
Baselitz, bu yeni serisinde izleyiciyi şaşırtıcı bir tezatla selamlayarak figürlerini parlak altın varaklar ve gökyüzü mavisi zeminlerin üzerine yerleştiriyor. Bu lüks, ışıklı ve adeta kutsal bir atmosfer sunan arka planların üzerinde, sanatçının o bildiğimiz hırpalanmış insan ve hayvan formları gezinirken, karşımıza bütünüyle yeni bir sayfa da açılıyor: Hint tanrılarından ilham alan yepyeni bir resim serisi. Doğu mitolojisinin ve inanç sisteminin o çok kollu, gizemli kutsal figürleri, Baselitz’in tepe taklak edilmiş vizöründen geçerek Batı dışavurumculuğunun o çiğ ve sert karakteriyle melez bir diyalog kuruyor.
Tuvallerin arasında süzülen bir diğer tanıdık gölge ise kartal motifi oluyor. Baselitz’in Saksonya kırsalında geçen gençlik yıllarına, çocukluk hafızasının en ham köklerine uzanan bu simge, gökyüzünün o mağrur ama bu kez yerçekimi kuralları tersine dönmüş hükümdarı olarak mekândaki yerini alıyor. Sanatçı, doğduğu coğrafyanın yaban hayatını, kendi sanatsal şeceresinin birer nişanı olarak tuale nakşediyor.
Zamanın İzleri: Elke ve Yaşlanmanın Anatomisi
“Back Again”, tüm o provokatif duruşunun arkasında son derece lirik ve hüzünlü bir yaşlanma muhasebesi de barındırıyor. Sergide yer alan otoportreler ve sanatçının yarım asırlık hayat arkadaşı, ömürlük ilham perisi Elke’nin portreleri, zamanın biyolojik beden üzerindeki amansız baskısını masaya yatırıyor. Bedenlerin kırılganlaşması, derinin incelmesi ve yaşlanmanın getirdiği o kaçınılmaz dönüşüm, boyanın o kalın, katmanlı ve ödünç alınamaz dokusuyla yüzleşiyor. Baselitz, tepe taklak ettiği bu yaşlı bedenlerle, zamanın çizgisel akışıyla da ince bir alay ediyor.
İçinde bulunduğumuz 2026 yazı, küresel ölçekte kelimenin tam anlamıyla bir “Baselitz Mevsimi”ne sahne oluyor. Londra’daki bu büyük buluşmayla eş zamanlı olarak Floransa’daki Museo Novecento’da ‘AVANTI!’, Salzburg’da ‘BASELITZ JETZT’ ile ‘BASELITZ MANIFESTOS’ ve Venedik’te Fondazione Giorgio Cini’de açılan ‘Eroi d’Oro’ sergileri, bu yorulmak bilmez sanatçının küresel bir gövde gösterisine imza attığını kanıtlıyor. 10 Haziran – 30 Ağustos 2026 tarihleri arasında White Cube Bermondsey’de ücretsiz olarak ziyaret edilebilecek olan bu sergi, dünyayı düz ve konforlu görmekten sıkılanlar için sarsıcı bir sığınak.
