Berlin’de Petrit Halilaj Rüzgarı: Hamburger Bahnhof’ta “An Opera Out of Time” Sergisi

Berlin’in çağdaş sanat hafızasında önemli bir yere sahip olan Hamburger Bahnhof, günümüzün en heyecan verici sanatçılarından biri olan Petrit Halilaj’ın şehirdeki ilk büyük kurumsal solo sergisine ev sahipliği yapıyor. 31 Mayıs 2026’ya kadar sanatseverleri ağırlayacak olan “An Opera Out of Time” (Zamanın Dışında Bir Opera), sanatçının çok katmanlı dünyasını Berlin’in ikonik Rieckhallen galerilerine taşıyor. Berlin Art Week kapsamında prömiyerini yapan bu kapsamlı sergi; heykeller, videolar ve mekâna özgü devasa yerleştirmelerle Halilaj’ın sanat pratiğine dair derinlemesine bir perspektif sunuyor.

Serginin merkezinde, Halilaj’ın imzasını taşıyan ilk opera çalışması yer alıyor. Kosova Savaşı’nın hemen ardından, 2000 yılında kurulan ve bu yıl 25. kuruluş yıl dönümünü kutlayan Kosova Filarmoni Orkestrası ile iş birliği içinde geliştirilen bu eser, müziği ve sanatı toplumsal bir iyileşme aracı olarak konumlandırıyor. Sanatçı, “kolektif rüya görme” yetisinin özgürleştirici dünyalar kurma gücünü keşfederken, operanın unsurlarını mekâna özgü bir enstalasyon içinde yeniden kurguluyor. Bu yaklaşım, izleyiciye sadece bir performansı izleme değil, aynı zamanda o rüyanın fiziksel bir parçası olma şansı tanıyor.

Projenin kavramsal kökleri, Halilaj’ın memleketi Runik yakınlarındaki üç bin yıllık kadim yerleşim yeri Syrigana’ya kadar uzanıyor. Tarih öncesinden Orta Çağ’a kadar pek çok dönemin izlerini taşıyan bu arkeolojik sit alanı, operanın ve serginin ana ilham kaynağını oluşturuyor. Halilaj, Kosova’nın kültürel ve politik gerilimlerle örülü tarihini, kişisel bellek ve yakınlık temalarıyla harmanlayarak evrensel bir kimlik anlatısına dönüştürüyor. Geçmişin arkeolojik kalıntıları, sanatçının ellerinde özgürlük ve aidiyet arayışının modern simgeleri haline geliyor.

Ana operanın büyüleyici atmosferine ek olarak sergi, sanatçının kariyerinin farklı dönemlerinden süzülüp gelen beş büyük ölçekli enstalasyonu daha izleyiciyle buluşturuyor. Bu eserler, Halilaj’ın özlem, samimiyet ve kimlik etrafında şekillenen karmaşık ama davetkar dünyasını tamamlıyor. Catherine Nichols küratörlüğünde hazırlanan sergi, sanatçının Venedik Bienali ve New York Metropolitan Sanat Müzesi gibi platformlarda yankı bulan uluslararası başarısını Berlin’e taşıyor. Sergiye eşlik eden 120 sayfalık özel katalog, sanatçının bu benzersiz yolculuğunu belgeleyerek kütüphanelerdeki yerini alıyor.

Hamburger Bahnhof’un bu büyüleyici sergisi, Salı’dan Pazar’a kadar ziyaret edilebiliyor ve Perşembe günleri saat 20:00’ye kadar açık kalarak uzun bir sanat akşamı vaat ediyor. Çocuklar ve 18 yaş altı gençler için girişin ücretsiz olduğu bu sergi, Berlin’in kültürel takviminde mutlaka görülmesi gerekenler listesinde en üst sıralarda yer alıyor.