Londra’nın doğusunda, bugün çocuk sesleriyle yankılanan Young V&A binası, aslında tarihin en ilginç sosyal deneylerinden birine ev sahipliği yaptı. 1872 yılında kapılarını açan bu müze, “soylular ile işçilerin” aynı çatıda, aynı eserlere bakarak yan yana yürüdüğü, Viktorya dönemi Londra’sı için hayal edilmesi güç bir buluşma noktasıydı.
Bugün 2026 yılındayız ve bu bina hâlâ dimdik ayakta. Gelin, Bethnal Green’in bu simge yapısının tozlu raflarında bir zaman yolculuğuna çıkalım.
“Brompton Kazanları”nın Taşınma Hikayesi
Müzenin hikayesi, aslında South Kensington’daki Victoria ve Albert Müzesi (V&A) ile başlıyor. V&A’nın ilk binaları, endüstriyel görünümleri nedeniyle halk arasında “Brompton Boilers” (Brompton Kazanları) olarak anılan demir iskeletli barakalardı.
Güney Londra daha görkemli binalara kavuşunca, bu demir iskeletler sökülüp trenle ve at arabalarıyla Londra’nın o zamanki “karanlık yüzü” olan Bethnal Green’e taşındı. Mimar James Wild, bu iskeleti kırmızı tuğlalarla kapladı ve ortaya bugün bildiğimiz o karakteristik yapı çıktı.
Kraliyet Botlarının Hiç Basmadığı Topraklar
24 Haziran 1872, Bethnal Green için tarihi bir gündü. Galler Prensi ve Prensesi (geleceğin Kralı VII. Edward ve Kraliçe Alexandra), hayatlarında hiç uğramadıkları, gazetelerin “sefalet ve suç yuvası” olarak tarif ettiği bu mahalleye geldiler.
“Bethnal Green, daha önce hiçbir Kraliyet botunun veya tekerleğinin uğramadığı bir yerdi. Halk, sevinçten çılgına dönmüştü.”
Bu açılış sadece bir bina açılışı değildi; Londra’nın batısındaki zengin kesim için bu seyahat bir “terra incognita” (bilinmeyen topraklar) keşfiydi. Batıdan gelen lordlar ve leydiler, hayatlarında ilk kez East End’in dokumacısı, kasabı ve hamalıyla aynı salonda, dirsek dirseğe sanat eserlerini incelediler.
Müzenin İçinde Neler Vardı?
Müze, sadece sanatla sınırlı kalmadı. Ziyaretçiler içeride oldukça eklektik bir koleksiyonla karşılaştı:
-
Fransız Sanatı: Sir Richard Wallace’ın paha biçilemez koleksiyonu.
-
Kraliyet Hediyeleri: Galler Prensi’nin Hindistan ziyaretinden getirdiği egzotik objeler.
-
Hayvansal Ürünler Koleksiyonu: Tarım, beslenme ve hayvan maddelerinin sanayideki kullanımını gösteren “eğitici” bir bölüm.
-
Devasa Fıskiye: Bahçede yer alan 10 metre yüksekliğindeki süslü fıskiye, temiz suya hasret Doğu Londralılar için büyüleyici bir manzaraydı.
Müze Tarihinin Kilometre Taşları
1872Bethnal Green Museum adıyla resmi açılış yapıldı.
1872 (Temmuz)İlk 3 ayda 700.000 ziyaretçi ile rekor kırıldı.
1974V&A’nın genel bir kolu olmaktan çıkıp Museum of Childhood (Çocukluk Müzesi) oldu.
2023Büyük bir restorasyonla Young V&A olarak yeniden markalandı.
2026Halen Londra’nın en popüler ücretsiz aile duraklarından biri.
Çocukların İlk Günden Beri Sığınağı
İlginçtir ki, Viktorya dönemi raporları müzedeki “muazzam çocuk sayısından” sürekli bahseder. Gazeteler, daha önce hiç tablo görmemiş kirli pasaklı çocukların, heykellere ve resimlere peri masalı sarayına bakarmış gibi hayranlıkla bakışlarını manşetlerine taşıyordu. 19. yüzyılda kamusal alanda emzirmenin “doğal bir süreç” olarak karşılandığı nadir yerlerden biri de yine bu müzeydi.
Bugün Young V&A adıyla hizmet veren mekan, bu mirası devam ettirerek çocukların hayal gücünü merkeze alıyor. Tasarım odaklı oyun alanları ve interaktif sergilerle, geçmişin o “sosyal kaynaşma” ruhunu 21. yüzyılın enerjisiyle birleştiriyor.
Müze Gezisi İçin Küçük Bir Tavsiye
Eğer 2026 baharında burayı ziyaret etmeyi planlıyorsanız, müzenin tavanındaki orijinal demir iskeletlere dikkatli bakın; onlar hâlâ 1851 Büyük Sergisi’nin ve Viktorya dönemi mühendisliğinin izlerini taşıyor.
